Lerarenregister: ja of nee?

De Tweede Kamer heeft op 11 oktober 2016 het wetsvoorstel lerarenregister aangenomen, de Eerste Kamer moet er nog over beslissen. De reacties op dit register polariseren in de pers en op de sociale media. Een handtekeningenactie moet de Eerste Kamer van een ‘nee’ overtuigen. Binnen Perspectief is het onderwerp al vaker geagendeerd. De leden van de plaatsingscommissie hebben geconcludeerd dat de scholen elk een eigen antwoord willen (en moeten) geven op het lerarenregister.Een rondje langs vier Perspectiefscholen maakt duidelijk dat die antwoorden op het register nogal verschillen.

 

tegen lerarenregister

De reacties op dit register polariseren in de pers en op de sociale media. Een handtekeningenactie van Leraren-in-Actie moet de Eerste Kamer van een ‘nee’ overtuigen.

Statement
“Onze mensen staan straks in het register. Zo hebben we het in onze plannen verwoord”, stelt CvB-voorzitter Daan Zwaneveld van het Kalsbeek College. “Wij zien het hier – na veel mitsen en maren! – als een statement. Een blijk van kwaliteitsborging waar we op de Kalsbeek op onze eigen manier invulling aan geven.” Omdat de schoolleiding van het Kalsbeek College aanvankelijk verwachtte dat het register zou leiden tot ‘docenten die punten shoppen’ om aan hun validering te voldoen, in een circus van externe scholingsmogelijkheden, is er voor een eigen aanpak gekozen. “Wij vinden het belangrijk dat onze docenten zich verder ontwikkelen in de complexe docentvaardigheden. Vanuit de overtuiging dat op dat gebied intern leren meer opbrengt dan extern leren is afgelopen jaar het initiatief Kalsbeek Academie opgenomen in het schoolplan.” De Academie staat weliswaar nog in de kinderschoenen, maar er is veel draagvlak voor. “We willen een eigen programma bieden, waarin samen leren vooropstaat: vanuit de eigen ervaring het gesprek voeren over onderwijs, openstaan voor elkaar, lesbezoeken en intervisie. En nu maar hopen dat ons eigen programma ook op een goede manier kan worden geaccrediteerd.”

pro-lerarenregister
Het ministerie van OCW werkt in de ontwikkeling van het register nauw samen met de Onderwijscoöperatie als vertegenwoordiger van de leraren.

Sceptisch
Op de Willem de Zwijger staat de schoolleiding vrij sceptisch tegenover het lerarenregister en het leeft niet onder het personeel. Rector Jan van Heukelum ziet het als een taak van de school om leraren te informeren over de verplichte registratie, maar verwacht niet dat van het register een motiverende werking uitgaat. Of dat er meer kwaliteitsbewustzijn ontstaat bij het personeel. “Wat voegt het toe aan het portfolio dat je nu al hebt?” Directeur beheer Wilhelm Krajenbrink stelt: “De professionele ruimte van de docent is in school al gedefinieerd sinds de invoering van het Integraal Personeelsbeleid en staat verwoord in sectorplannen. Het krijgt bij ons gestalte in de gesprekkencyclus en het scholingsbeleid.” Van Heukelum voegt toe: “Het wetsvoorstel is er net door en we gaan met de PMR verder vorm en inhoud geven aan de invulling ervan. Het is goed dat het lerarenregister opnieuw geagendeerd wordt in de bestuursvergadering van Perspectief om kennis te nemen van hoe collega-scholen ermee omgaan.”

Haken en ogen
In januari 2016 zijn twee stafmedewerkers van het Andreas College in Katwijk zich gaan oriënteren op wat er intern komt kijken bij de invoering van het lerarenregister. “Er ligt nu een plan van aanpak voor hoe we als school de invulling van professionele ruimte willen faciliteren. Dat komt in het scholingsbeleid te staan, dat we komend voorjaar gaan vaststellen”, vertelt beleidsmedewerker P&O Bert de Best. “We zien het register en alles wat daarbij hoort als een mogelijkheid om bevoegde leraren te stimuleren zich verder te professionaliseren. We hebben gelukkig veel uitstekende docenten. Slechts een handvol leraren in opleiding moet nog een bevoegdheid halen. We hebben ook bevoegde, zeer bekwame docenten die tijdelijk lessen geven in een vak waarvoor ze niet bevoegd zijn, omdat er geen vervanging te krijgen is. En wat doe je met de bewezen vakbekwame, maar onbevoegde personeelsleden die vlak voor hun pensioen zitten? In die zin is het lerarenregister te beperkend.”

Toetsing is doodgewoon
Op de Goudse Waarden in Gouda heeft CvB-lid Jos Berg het lerarenregister besproken met de MR. Deze heeft vooralsnog behoudend gereageerd op het initiatief: wordt het niet alleen maar meer administratieve rompslomp? En er gebeurt al veel op het gebied van professionalisering. Jos Berg kent een landelijk registratiesysteem uit de gezondheidszorg, vanuit zijn netwerk in die sector. “Net als de zorg is ook het onderwijs ‘in dienst van de samenleving’ en dat brengt een verantwoordingsplicht met zich mee. In de zorg is de BIG-registratie verinnerlijkt in de professionele cultuur. Jaarlijkse toetsing is doodgewoon en laat zien dat je je vakbekwaamheid serieus neemt. Docentschap is ook een vak; laat maar zien dat je het kunt. En ik snap ook dat sommige docenten nu het gevoel krijgen dat er wel erg over hun schouder wordt meegekeken. Het lerarenregister zie ik als een groeimodel, een voertuig om kwaliteit te garanderen dat in samenwerking met de beroepsgroep wordt ontwikkeld. We zitten in een overgangsfase. Het register zet ons op de Goudse Waarden nog meer op scherp om ons interne opleidingsaanbod te screenen op effectiviteit. Zo moeten ook lerarenopleidingen en extern nascholingsaanbod goed worden onderzocht en beoordeeld. Op termijn voorkom je met het register eindeloze discussies over de kwaliteit van het onderwijs, want die staat of valt met de professionele kwaliteit van de docent.”

Meer weten over het lerarenregister?
Vanaf augustus 2017 moeten leraren die werken in het basis-, speciaal, voortgezet en middelbaar (beroeps)onderwijs geregistreerd staan in het lerarenregister om hun vak te mogen uitoefenen. Door zich te registreren laten docenten ook zien dat ze aan hun vakbekwaamheid blijven werken. Samen met leraren wordt het bestaande vrijwillige register omgebouwd naar een wettelijk beroepsregister voor bevoegde en bekwame leraren: Registerleraar.nl. Hierbij werkt het ministerie van OCW nauw samen met de Onderwijscoöperatie als vertegenwoordiger van de leraren.

·         Bekijk het hoe en waarom in één minuut in dit filmpje of zoek je vraag bij de FAQ van de Onderwijscoöperatie.

·         Lees de tegengeluiden, zoals recentelijk in het AD en de Volkskrant.

·         Lees de reactie van CvB-voorzitter Jogchum Zijlstra van SCO Delft, die in november 2015 op deze site verscheen.